Bonobo’s zijn de feministen van het dierenrijk en laten zien hoe ‘sisterhood’ werkt

0
497

Bonobo’s worden ook wel ‘de hippies’ onder de apen: ‘Make love not war’. Ze kroelen, kussen en paren er lustig op los. Psychologe dr. Mariska Kret van de Universiteit Leiden deed onderzoek in Apenheul, dat gepubliceerd werd in het wetenschappelijk magazine PNAS. Ze ontdekte dat deze aapsoort veel sterker reageert op positief gedrag als seksen, vlooien en gapen dan andere primaten. Mensen maken zich zorgen om anderen en kunnen ook met een ander mens meeleven. Bonobo’s zijn eveneens empathisch, maar daar komt nog iets bij: ze zijn bijna nooit agressief. (behalve als het om hun zoons gaat) De reden? Vrouwen maken de dienst uit!

Geen moorden
“Wij doden onze eigen soortgenoten. Dat zouden bonobo’s nooit doen”, aldus Dr. Ket in het AD. “Als 2 groepen elkaar tegenkomen, zullen de mannetjes wel stoer doen, maar vloeit daar geen vechtpartij uit. Sterker nog: de vrouwtjes van die groepen zoeken elkaar op, hebben seks en vlooien met elkaar. En daarna is het één gezellige boel.” Bij bonobo’s is er geen sprake van een alfamannetje, maar bestaat een matriarchaat.  “En het mooie is dat die vrouw fysiek niet sterker is dan de man, maar dat ze altijd wordt geholpen door de andere vrouwtjes. Dat is hun kracht. En ik denk dat we daar best lering uit mogen trekken.” Dat de bonobo’s zo lief tegen elkaar zijn, heeft evolutionair voordeel. Het was bij deze mensapen gewoon niet zo nodig om agressief te reageren. “Er is weinig competitie onder bonobo’s onderling. Ze hebben de agressie minder nodig om te overleven.”

Moeders bemoeien zich met seksleven
De bonobo-dochters trekken weg uit de groep wanneer ze de vruchtbare leeftijd bereiken. De moeders bemoeien zich met het seksleven van hun zonen en dat zet ‘zoden aan de dijk’. Zo blijkt uit onderzoek door een groep biologen, gepubliceerd in Current Biology. De moeders leiden hun zoons naar andere vrouwtjes die vruchtbaar zijn en jagen tegelijkertijd hun concurrenten weg. Bonobo’s met een moeder in de groep hebben 3,14 x meer kans op nageslacht. Bij de patriarchale chimpansees blijft dat steken op 1,26.

Man zonder moeder is de pineut
Mariska Kret is niet verbaasd over de resultaten van het ‘erg mooie’ onderzoek. Die komen dus overeen met wat zij zelf heeft gezien bij bonobo’s in dierentuinen. “Een bonoboman zonder moeder is vaak de pineut”, vertelt zij in De Volkskrant.  “In Apenheul wordt het moederloze mannetje geregeld gepest of aangevallen door de vrouwen. Ze laten hem zelfs niet meedoen aan mijn experimenten met touchscreens, hoe graag hij dat ook wil.’” Doordat bonobomannen zo zwak staan zonder moeder worden ze in gevangenschap in principe nooit van de moeder gescheiden.

Sisterhood
Dat moeders van bonobomannen erg belangrijk zijn wil niet zeggen dat ze voor chimpansees onbelangrijk zijn, benadrukt Mariska Kret. “Het verschil is dat bonobovrouwen binnen een groep meer invloed hebben dan chimpanseevrouwen doordat bonobovrouwen beter samenwerken.” Hoewel familie van elkaar is er dus toch een groot verschil. Bij de chimpansees zijn de mannen baas, een patriarchaat, dankzij hun broederschappen en geweld. Bij de bonobo’s zijn de vrouwen baas, een matriarchaat, dankzij hun zusterschappen.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here