Velpon of Teflon: waarom vinden we een complimentje ontvangen zo lastig?

0
129
Kaartje: weekblad VRIENDIN

‘Wat een leuk jasje heb je aan!’ ‘Gewoon een Zaraatje hoor’. Ik hoor het mezelf afgelopen weekend nog zeggen. Het is één van de manieren waarop wij (vrouwen nog meer dan mannen) reageren op complimenten. In plaats van rechtuit ‘dankjewel’ te zeggen, wuiven we de lof weg, geven we iemand anders de credits (‘Ja, mijn kapper is echt een topper!’) of verschuiven we de aandacht naar de persoon die het compliment geeft. (‘Nou, ik vind jouw pakje ook geweldig’).

Plakken of een anti-aanbak-laag
We zijn als Velpon voor negatieve ervaringen, fouten maken en kritiek en als Teflon voor positieve ervaringen, successen en complimenten, zo stelt arts en blogger Bram Tjaden in Medisch Contact. Een mooie metafoor. Neurowetenschapper Rick Hanson legt in zijn boek Geheugen voor geluk uit hoe dat komt. Om te overleven tijdens de 600 miljoen jaar dat ons zenuwstelsel zich ontwikkelde, moesten onze voorouders zich vooral bewust zijn van gevaren, verliezen en conflicten. Hierdoor ontwikkelden onze hersenen zich extra voor dergelijke negatieve ervaringen.

Survivelen
Inmiddels leven we allang niet meer in de jungle met loerende roofdieren die ons elk moment kunnen bespringen. De Velpon/Teflon-dynamiek is dus feitelijk gedateerd, maar maakt ons nog steeds kwetsbaar voor stress, onnodig bezorgd en angstig voor tegenslagen en pijn. Het leidt echter tot verminderde kwaliteit van leven en tot minder plezier en verbondenheid, vooral ook op de werkvloer.

DANK
Het effect is dat we bij iets dat we goed hebben gedaan denken ‘Het kan altijd beter’ in plaats van ‘Goed gedaan jochie’ of ‘Goed gedaan meissie’. Een calvinistisch trekje (‘niet slecht’ zeggen in plaats van ‘wat goed’), waar vrouwen nog meer en vaker last van hebben dan mannen. In ons digitale bestaan, ervaren we de kracht van omhoog staande duimpjes wel. Het heet niet voor niks ‘ergens van gaan groeien’………………..

Maar complimentjes accepteren kun je leren:

1. Powerpose helpt
Bij het accepteren van een compliment kan je lichaamshouding helpen. Sociaal psychologe Amy Cuddy legt in een TED-talk uit hoe een powerpose ons cortisolniveau beïnvloedt, waardoor we ons ook effectief zelfverzekerder gaan voelen. Tip: lach je tanden bloot en ga rechtop staan als je een compliment in ontvangst neemt. Beide kleine aanpassingen zorgen ervoor dat we ons goed in ons vel voelen, waardoor we het makkelijker accepteren.

2. Kaats de bal niet terug
Bij het krijgen van een compliment, voel je uit ongemak de neiging om er meteen een terug te geven. Goed bedoeld, maar niet goed voor jezelf. Zoals pyschologe Susan Quilliam zegt, doen veel vrouwen dit om de aandacht naar iemand anders te verleggen. Een gewoonte die onbewust het idee doet ontstaan dat jij in de eerste plaats al geen compliment verdiende. Kaats dus niet meteen een compliment terug als je er één krijg, maar hou het in plaats daarvan op een welgemeend en overtuigend ‘dankjewel”.

3. Bescheidenheid versus laag zelfbeeld
Bescheidenheid is zeker geen slechte eigenschap. Het helpt je om het goede in anderen te zien en je wordt er een betere leider van. Toch is de lijn tussen bescheidenheid en jezelf naar beneden halen dun. “Zelfs vrouwen met een hoog zelfbeeld wijzen complimenten af, vooral omdat ze bescheiden willen overkomen”, aldus sociaal psychologe Laura Brannon. Haal jezelf niet naar beneden door een compliment af te wijzen, maar accepteer het en wees blij.

4. Sla ze op
Als we zelfkritische gedachten krijgen nadat iemand iets liefs tegen ons heeft gezegd, komt dat meestal voort uit het idee dat mensen niet meenden wat ze zeiden. Of erger nog, dat ze het mis hebben over jouw positieve kwaliteiten. Sla daarom de complimenten die je krijgt heel bewust op in je geheugen en denk er aan terug als je een mindere dag hebt. Hoe sneller je begint te geloven dat je het waard bent, hoe makkelijker het wordt om een compliment op elegante wijze te accepteren. En daar kan je alleen maar nog blijer van worden.

‘Ik zie eruit als een poedel, bedoel je’
De Amerikaanse comédienne Amy Schumer maakte een filmpje waarin ze complimenten uitdeelt aan haar knappe vriendinnen. In plaats van dat ze dankbaar zijn, reageren de vrouwen met een zucht of ‘hilarische’ zelfspot. Let op: grove taal en gruwelijk einde!

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here